Reactie PvdA op brief Gemeenschapslijst en LSH over voortgang coalitie

Het regent brieven over en weer met reacties op de voortgang van de coalitie in de gemeente Someren.

De Partij van de Arbeid stuurde op dinsdag 17 mei een brief naar de gemeenteraad als reactie op de brief van de Gemeenschapslijst en LSH d.d. 16 mei.

De tekst van de brief:

Geachte raadsleden

Gisterenavond op 16 mei hebben we met verbazing kennis genomen van een brief van de Gemeenschapslijst (GL) en Lijst Someren/Someren-Heide (LSH) over de voortgang van de formatie.

In deze brief worden zoveel feitelijke onjuistheden en opzichtige manieren om de publieke opinie te manipuleren weergegeven dat we genoodzaakt zijn onmiddellijk en grondig te reageren.

De korte samenvatting is als volgt. Er is momenteel maar één partij, namelijk de Gemeenschapslijst, die het formatieproces in Someren onnodig vertraagt en het proces niet laat leiden door de inhoud maar door persoonlijke- en partijbelangen in plaats van het belang van de gemeente Someren. We complimenteren de GL met een knap staaltje framing, door het te doen voorkomen alsof het aan andere partijen ligt dat het proces zo lang duurt. Daarbij noemt de GL bij elke stap nieuwe argumenten, die regelrecht tegenover eerdere genomen standpunten van die partij staan. Dit doet ons vermoeden dat het de GL vooral om machtspolitiek te doen is en niet in het belang van Someren handelt. 

Het nieuwe voorstel van de GL, inmiddels samen met LSH, is een zeer onzorgvuldig en merkwaardig voorstel. De GL wil, tegen hun eigen wensen in, eigenlijk een raadsbreed programma voorstellen, maar dan zonder de PvdA en Leefbaar Someren (samen 2 zetels). Wat zou de reden kunnen zijn dat deze twee partijen worden uitgesloten? We kunnen alleen speculeren, maar het zal waarschijnlijk te maken hebben met de ambitie van de GL en vooral LSH om een wethouder te mogen leveren.

In deze brief geven we een reactie op het voorstel van de GL en LSH en onderbouwen we de bovenstaande samenvatting. Ondanks de gang van zaken zullen we ons als PvdA Someren constructief op blijven stellen en nogmaals ditmaal bijna alle partijen succes wensen met de komende onderhandelingen. Al blijft ons standpunt onveranderd dat we vinden dat de GL eerst het advies van de informateur behoort op te volgen. Maar mocht ook, inmiddels 5e, 6e (we beginnen de tel kwijt te raken) voorstel van de GL niet slagen, zijn we uiteraard bereid om onze verantwoordelijkheid te nemen om Someren bestuurbaar te houden.

In de brief wordt gesteld uit het advies van de informateur dat 'een aantal zaken unaniem naar voren kwamen'. Ten eerste willen wij graag weerleggen dat door iedere partij zou zijn aangegeven dat de Gemeenschapslijst in de coalitie thuishoort. Door ons raadslid Willem van Doorn is in de raadsvergadering van 21 april aangegeven dat wij als PvdA Someren in de gesprekken met informateur Mathijssen enkel hebben gezegd dat de Gemeenschapslijst als winnaar van de verkiezingen aan zet is. Maar er is nooit door ons aangegeven dat het voor ons noodzakelijk is dat de GL in de coalitie komt.

Tevens staat in de brief dat geen van de partijen een andere partij heeft uitgesloten en dat op de inhoud iedereen met elkaar zou kunnen samenwerken. Wij interpreteren dit alsof er voor de Gemeenschapslijst geen aanleiding is en was om het advies van de informateur niet op te volgen. Echter blijkt uit de mededeling van de fractievoorzitter van de GL tijdens de raadsvergadering van 21 april en later verstuurde brief van 29 april, mede ondertekend door LSH, anders.

In de desbetreffende raadsvergadering is door de fractievoorzitter gezegd dat de fractie van de GL had besloten om het advies van de informateur naast zich neer te leggen. Bij het advies van de informateur zou zijn aangegeven dat 'de voorkeur zou uitgaan naar een coalitie die recht doet aan de verkiezingsuitslag, een gezonde verhouding tussen coalitie en oppositie waarborgt en tegelijk een breed draagvlak heeft'. Daarbij zou hun sterke voorkeur uitgaan naar een coalitie met LSH en Wij Zijn Someren-VVD. Dat zou een coalitie zijn die een 'niet een te grote meerderheid' heeft.

In de verdere discussie is duidelijk geworden dat de Gemeenschapslijst zich simpelweg niet kon vinden in het advies van de informateur. In de brief van 29 april wordt bovenstaande nogmaals bevestigd en wordt geschreven dat de GL ervoor gekozen heeft het advies van de informateur naast zich neer te leggen omdat 'het advies het tegenovergestelde bleek te zijn van de, in de informateursgesprekken aangegeven, wensen van de Gemeenschapslijst'.

Als PvdA Someren bekruipt ons het beeld dat de Gemeenschapslijst op zijn minst niet duidelijk is geweest tegenover de informateur. Hoewel anders dan de door ons genoemde mogelijke coalitie lag de door de informateur geadviseerde coalitie gezien de verkiezingsuitslag in die zin voor de hand omdat de drie grootste partijen vertegenwoordigd zijn in dit advies. In de gisteravond verzonden brief wordt benoemd dat er door de informateur geen andere mogelijke varianten zijn genoemd. Kennelijk heeft de Gemeenschapslijst er dan geen aanleiding toe gegeven en niet benoemd dat deze coalitie door hen niet wenselijk werd geacht. Bovendien heeft de Gemeenschapslijst bij de presentatie van het advies aangegeven 'ermee aan de slag te gaan' om vervolgens binnen twee dagen dat standpunt weer te veranderen. Tevens is uit de recente correspondentie, waarbij brieven over de voortgang van het formatieproces mede ondertekend zijn door LSH, duidelijk geworden dat, in de door de GL gewenste coalitie, in ieder geval LSH moet deelnemen.

Zoals door hen zelf geschreven zijn de twee partijen omwille van de voortgang zelfs al samen in overleg over een mogelijke coalitie. Dit vinden we een bijzondere gang van zaken. Het lijkt er steeds meer op dat tussen de GL en LSH alles al in kannen en kruiken is en voorafgaand aan het hele proces al afgesproken was om samen een blok te vormen tijdens de coalitieonderhandelingen. Daar is an sich niets op tegen, behalve dat dit nooit is uitgesproken door de beide partijen. Noch in het openbaar, noch blijkbaar in de gesprekken met de informateur. Het proces heeft daarom onnodig vertraging opgelopen door de onduidelijkheid van de GL en LSH door dit niet in een eerder stadium uit te spreken.

Met de door de GL en LSH gewenste snelle voortgang lijkt het overigens wel mee te vallen. Na de brief van 29 april, let op ook al 14 dagen na het advies, heeft het maar liefst 10 (!) dagen geduurd voordat de GL en LSH tot de conclusie kwamen dat er geen derde partij bereid was bij het kruisje te tekenen om toe te treden tot de coalitie. Dit hadden ze echter direct na de raadsvergadering van 21 april al kunnen weten, waar dit door de overige partijen al duidelijk was aangegeven. De tien dagen die het kostte om vier fractieleiders te bellen, kan niet de andere partijen verweten worden. Het standpunt van PvdA Someren is en blijft ongewijzigd; wat ons betreft is er geen aanleiding om van het advies van de informateur af te wijken. Zelfs de GL sluit deze optie niet uit, maar stelde slechts dat dit 'de laatste optie zou zijn'. We kunnen concluderen dat deze vertraging in het proces, anders dan ze zelf doen geloven, volledig op het conto komt van de Gemeenschapslijst.

Door de GL en LSH wordt het standpunt van de andere partijen om het advies van de informateur op te volgen opgevat alsof enkel binnen de door de overige partijen gestelde kaders gehandeld zou kunnen worden. Echter is het de Gemeenschapslijst geweest die tot op heden rookgordijnen heeft opgeworpen. Het is immers nog steeds niet helder waarom aan de ene kant door de Gemeenschapslijst gesteld wordt dat geen van de partijen elkaar uitsluit, terwijl ze aan de andere kant schijnbaar niet eens een serieus eerste gesprek willen voeren met het CDA en Wij Zijn Someren-VVD over een mogelijke coalitie. Tevens is dus tot op heden nooit door de Gemeenschapslijst expliciet gemaakt dat LSH per se zou moeten toetreden tot een nieuwe coalitie en waarom.

In de gisteravond verzonden brief schrijven de GL en LSH samen in gesprek te willen gaan met het CDA en Wij Zijn Someren-VVD. Onze verbazing hierover is groot. Van enige consistentie in de standpunten van de Gemeenschapslijst lijkt inmiddels geen sprake meer te zijn. De nieuwe genoemde voorkeurscoalitie staat haaks op de uitspraken van de GL in de gemeenteraadsvergadering van 21 april waarin door hen werd gesteld dat een eventuele coalitie een gezonde verhouding zou moeten hebben tussen coalitie en oppositie. De door de GL en LSH genoemde voorkeurscoalitie van gisteren zou maar liefst 15 van de 17 zetels omvatten. Daarmee zou de voorkeurscoalitie nog net geen raadsbrede coalitie zijn.

Al met al schaadt de gang van zaken ons vertrouwen in het proces. Van een gedegen proces is immers geen sprake meer en de argumentatie van de GL en LSH, om wel of niet met bepaalde partijen in gesprek te gaan, rammelt.

Met vriendelijke groet, PvdA Someren.